Διαταραχές της Προσωπικότητας – Αντικοινωνική Διαταραχή της Προσωπικότητας

Οκτωβρίου 25, 2009

Ο όρος «Αντικοινωνική Διαταραχή της Προσωπικότητας» έχει πρόσφατα αντικαταστήσει τον παλαιότερο όρο «ψυχοπαθητική προσωπικότητα». Κύριο χαρακτηριστικό της αντικοινωνικής διαταραχής είναι η αντικοινωνική συμπεριφορά που σε ακραίες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει στην βίαιη συμπεριφορά. Τα άτομα που πάσχουν έχουν συνήθως ένα μακρύ ιστορικό παραβίασης των δικαιωμάτων των συνανθρώπων τους, ανεύθυνη, παράνομη ή και εγκληματική συμπεριφορά, αστάθεια και αναξιοπιστία στην εργασία και δυσκολία στις σχέσεις τους με τους άλλους. Χαρακτηριστικά είναι η έλλειψη αισθήματος ενοχής και η αδιαφορία για τη δική τους ασφάλεια ή την ασφάλεια των άλλων. Η συμπεριφορά τους συχνά βάζει σε κίνδυνο τους άλλους και σε συνδυασμό με την αδιαφορία για το νόμο, έχουν συχνά εμπλοκές με τις αστυνομικές και δικαστικές αρχές.

Βέβαια, αυτή η πορεία διαγράφεται σταδιακά, από τα πρώτα εφηβικά χρόνια και ενισχύεται και κορυφώνεται στην ενήλικη ζωή. Κατά την διάρκεια της εφηβείας το παιδί μπορεί να εμφανίζει συμπτώματα της Διαταραχής της Διαγωγής, όπως επιθετικότητα προς ανθρώπους και ζώα, ψέματα, εξαπάτηση, κλοπές, χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών ουσιών, καταστροφή ιδιοκτησίας, πρόωρη σεξουαλική δραστηριότητα. Αν η Διαταραχή της Διαγωγής δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα, στην ενήλικη ζωή το άτομο έχει πλέον διαμορφώσει μία εικόνα του εαυτού του και μία προσωπική ταυτότητα που έχει τη βάση της στην αναίρεση των κανόνων και την επιλογή του παραβατικού τρόπου ζωής. Άλλα χαρακτηριστικά του ατόμου που πάσχει είναι η παρορμητικότητα, η ευερεθιστικότητα και η έλλειψη φόβου που μπορεί να οδηγήσουν σε βιαιοπραγία. Ενώ το άτομο παρουσιάζει μία χαμηλού επιπέδου συναισθηματική ανταπόκριση και δυσκολεύεται να διατηρήσει θετικές σχέσεις με άλλους, μπορεί να έχει κάποια ελκυστικότητα και γοητεία που παραπλανούν τους άλλους. Η εξαπάτηση, η χειραγώγηση και η εκμετάλλευση των άλλων είναι συχνή και συνοδεύεται από μία χαρακτηριστική απουσία τύψεων και απόδοση των ευθυνών σε καταστάσεις ή άλλα άτομα.

Η Διαταραχή της Διαγωγής δεν οδηγεί απαραίτητα σε Αντικοινωνική Διαταραχή της Προσωπικότητας. Παράγοντες που δρουν προστατευτικά είναι :

  • Υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον και μία συνεχόμενη, συναισθηματικά ζεστή και θετική σχέση με έναν ενήλικα.
  • Γονεϊκές δεξιότητες όσον αφορά στο μεγάλωμα των παιδιών, επίβλεψη και εποπτεία.
  • Ύπαρξη ξεκάθαρων ορίων και κανόνων.
  • Αναγνώριση και επιβράβευση της θετικής συμπεριφοράς του παιδιού από τους γονείς και ενθάρρυνση των δυνατοτήτων του παιδιού και προσανατολισμός προς την επιτυχία.
  • Θετικό γονεϊκό μοντέλο που προσφέρει ένα θετικό πρότυπο στο παιδί.
  • Καλή συνεργασία των γονέων με το σχολείο για έγκαιρη και συντονισμένη αντιμετώπιση της συμπεριφοράς.

Σε περίπτωση που οι παραπάνω προστατευτικοί παράγοντες είναι απόντες, η οικογενειακή ψυχοθεραπεία μπορεί να ενδυναμώσει το γονεϊκό υποσύστημα, να ενθαρρύνει την δημιουργία ενός θετικού συστήματος οικογενειακών αξιών και την χρήση πιο αποτελεσματικών μεθόδων αντιμετώπισης της συμπεριφοράς του παιδιού.
Στην ενήλικη ζωή, το άτομο που πάσχει από Αντικοινωνική Διαταραχή της Προσωπικότητας δύσκολα ζητά βοήθεια και θεραπεία. Κάποια θεραπευτικά προγράμματα σε νοσοκομεία και φυλακές προσφέρουν στα άτομα την δυνατότητα να εξασκήσουν τις ικανότητες για αυτοέλεγχο και αποφυγή της αντικοινωνικής συμπεριφοράς.

Αριάδνη Γραμμάτη
Οικογενειακή Ψυχοθεραπεύτρια – Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

About these ads

Υποβολή απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: